Merkingar

1. 1.

   stunda vinnu, starfa

   • hann vinnur á hóteli
   • hún vann í banka
   • hann vinnur sem sölumaður
   • hún vinnur við að hanna föt

   • vinna eins og skepna

   • vinna í fiski

   • vinna utan heimilis

   • vinna úti

2. 2.

   þf.með þolfalli gera, framkvæma (e-ð)

   • þeir unnu mikið afrek
   • hún hefur unnið gott starf hjá fyrirtækinu
   • ritgerðin er vel unnin
   • mýsnar unnu tjón á heyinu
3. 3.

   þgf. þf.með þágufalli og þolfalli gera (e-m e-ð)

   • þau vinna samfélaginu mikið gagn
   • þjófarnir unnu margvíslegt tjón
4. 4.

   þf.með þolfalli búa til (e-ð) úr hráefni

   • afli skipanna er unninn í landi
5. 5.

   þf.með þolfalli verða fremstur í keppni, sigra (e-ð/e-ð)

   • hann vann skíðastökkið
   • hún vann gullverðlaun
   • ég hef aldrei unnið í happdrætti

   • vinna sigur

   • það er fátt unnið með þessu

     það er lítið gagn af þessu

     • hvað er unnið með því að rækta skóg?
6. 6.

   vinna að

   • vinna að verkefninu

     starfa í verkefninu

     • unnið er að viðgerð á veginum
7. 7.

   vinna af

   • vinna af sér fjóra tíma

     vinna þessa tíma fyrirfram, eiga þá inni

8. 8.

   vinna á

   1. a.

      • venjast vel, verða viðkunnanlegri með tímanum

        • bókin er leiðinleg í byrjun en hún vinnur á
   2. b.

      • hnífurinn vinnur ekki á kjötinu

        hann ræður (ekki) við (að skera sundur) kjötið

9. 9.

   vinna fyrir

   • vinna fyrir sér

     vinna til að framfleyta sér

     • hún vann fyrir sér við saumaskap

   • vinna fyrir kaupi

     vinna og fá kaup

10. 10.

    vinna gegn

    • vinna gegn hagsmunum ríkisins

      skemma fyrir hagmunum þess

11. 11.

    vinna inn

    • þgf. þf.með þágufalli og þolfalli vinna sér inn peninga

      vinna og fá peninga í laun, þéna peninga

    • vinna sér inn fyrir ferðalagi

12. 12.

    vinna í

    1. a.

       • vinna í fiski

    2. b.

       • vinna í vandamálinu

         vera að reyna að leysa málið

         • eigendurnir eru að vinna í því að bæta reksturinn
13. 13.

    vinna til

    • vinna til verðlauna

      hljóta verðlaun

      • hann vann til þrennra verðlauna á Ólympíuleikunum

    • vilja allt til vinna

      vera tilbúinn að leggja mikið á sig

      • kvikmyndastjörnurnar vilja allt til vinna til að halda unglegu útliti sinu

    • það er til mikils að vinna

      það er mikill ávinningur í húfi

14. 14.

    vinna upp

    1. a.

       • þf.með þolfalli vinna upp töfina

         vinna hraðar eða meira, sem nemur því sem töfin olli

    2. b.

       • þf.með þolfalli vinna sig upp

         komast í hærri stöðu

         • hún byrjaði sem sendill hjá fyrirtækinu en hefur unnið sig upp í deildarstjóra
15. 15.

    vinna úr

    1. a.

       • vinna lyf úr plöntunni

         búa til lyf úr plöntunni

         • sykur er unninn úr sykurrófum
    2. b.

       • vinna silfur úr jörðu

         taka silfur úr jörð með námagrefti

    3. c.

       • vinna úr heimildunum

         nota heimildirnar í afurð (ritsmíð)

    4. d.

       • vinna úr áfallinu

         komast yfir áfallið (með markvissum aðferðum)