Yrða

bera 2

sagnorð

sjá einnig bera 1 sagnorð

Merkingar

  1. 1.

    með þolfalli flytja (e-ð) í höndunum, halda á (e-u)

    • hann bar ferðatöskuna út í bíl
    • við bárum sófann á milli okkar
    • þjónar báru matinn á borðin
  2. 2.

    með þolfalli vera með (e-ð) á sér, á líkamanum

    • lögreglan ber venjulega ekki vopn
    • hún bar dýra skartgripi
    • bera þess merki

      hafa það sýnilegt

      • hann bar þess engin merki að hann væri reiður
  3. 3.

    með þágufalli og þolfalli flytja, færa (t.d. frétt, boð)

    • hún bar mér fréttir af barnsfæðingunni
    • hann lofaði að bera henni kveðju mína
  4. 4.

    með þágufalli eignast afkvæmi (um kind, kú)

    • ærin bar tveimur lömbum
  5. 5.
    • bera sig vel

      vera rólegur, kvarta ekki

      • hann bar sig vel þrátt fyrir gjaldþrotið
    • bera sig illa

      vera aumur, kvarta

  6. 6.
    • verslunin ber sig

      verslunin er rekin með hagnaði

      • reksturinn bar sig ekki fyrsta árið
  7. 7.

    frumlag í þolfalli hreyfast í e-a átt fyrir utanaðkomandi öflum

    • bátinn bar að landi í lítilli vík
  8. 8.

    frumlag í þolfalli sjást fyrir framan (e-ð)

    • kirkjuna ber við himin uppi á hæðinni
  9. 9.
    • frumlag í þolfalli erfiðleika ber að höndum

      erfiðleikar koma upp

    • málefnið ber á góma

      málefnið er umræðuefni

  10. 10.

    frumlag í þágufalli hafa (e-a) skyldu, eiga (að gera e-ð)

    • starfsmönnum ber að hlýða yfirmanni sínum
  11. 11.

    bera að

    1. a.
      • bera sig þannig að

        fara þannig að, gera e-ð þannig

        • hvernig á að bera sig að við að planta trjám?
    2. b.
      • frumlag í þolfalli óhappið ber þannig að

        óhappið vill þannig til, atvikast, gerist á þann hátt

        • við vitum ekki hvernig slysið bar að
  12. 12.

    bera af

    1. a.
      • bera af (öðrum)

        standa miklu framar öðrum

        • þetta málverk er fallegast, það ber af
        • hann ber af öðrum nemendum í bekknum
    2. b.
      • bera af sér höggið

        hlífa sér við högginu með höndunum eða vopni

  13. 13.

    bera á

    1. a.
      • bera krem á andlitið

        smyrja kremi á andlitið

        • hann bar skósvertu á skóna
      • bera á túnið

        dreifa áburði á túnið

    2. b.
      • það ber mikið á þessu

        þetta sést vel, er áberandi

        • í vortískunni ber mikið á litríkum kjólum
        • lítið hefur borið á flensu í vetur
      • láta lítið á sér bera

        gera sig fyrirferðarlítinn

      • ganga út svo lítið ber á

    3. c.
      • bera á hana sakir

        ásaka hana um e-ð

  14. 14.

    bera á móti

    • bera á móti þessu

      andmæla þessu

      • hún bar á móti því að hún væri óstundvís
  15. 15.

    bera fram

    1. a.
      • bera fram orðið

        hafa vissan framburð á orðinu

        • Íslendingum finnst oft erfitt að bera fram dönsku
    2. b.
      • bera fram veitingar

        leggja veitingar á borð

        • í veislunni voru bornir fram kaldir réttir
    3. c.
      • bera fram mótmæli

        koma með, viðhafa mótmæli

        • má ég bera fram tillögu?
  16. 16.

    bera fyrir

    1. a.
      • það ber margt fyrir mig

        margt kemur fyrir mig

        • hvað bar helst fyrir ykkur í Kína?
        • lítið hafði borið fyrir í sveitinni það ár
      • margt ber fyrir augu

        það er margt að sjá

    2. b.
      • bera fyrir sig minnisleysi

        (reyna að) nota minnisleysi sér til afsökunar

  17. 17.

    bera með

    1. a.
      • bera þetta með sér

        hafa slíkt yfirbragð

        • hún ber það með sér að hún hefur aldrei unnið verkamannavinnu
    2. b.
      • mýflugan ber með sér sjúkdóminn

        mýflugan dreifir sjúkdómnum

  18. 18.

    bera niður

    • bera þar niður

      opna bókina á þeim stað

      • hann bar niður í miðri sögunni
  19. 19.

    bera saman

    1. a.
      • bera saman þetta tvennt

        gera samanburð á þessu tvennu

        • ég bar saman litina og sá að annar var dekkri
      • bera þetta saman við hitt

        • við getum ekki borið kindur saman við kýr
    2. b.
      • frumlag í þágufalli þeim ber saman

        þau segja sömu sögu, hafa það sama að segja

        • bílstjórunum bar ekki saman um orsakir árekstursins
      • frumlag í þágufalli þeim ber saman um þetta

        þær eru sammála um þetta

  20. 20.

    bera til

    1. a.
      • það ber til

        það gerist, á sér stað

        • það bar til dag einn að óvæntur gestur kom í heimsókn
      • hvað ber til?

        hvernig stendur á þessu?

        • hvað ber til að hún er í góðu skapi?
    2. b.
      • hafa margt til að bera

        hafa marga eiginleika eða kosti

        • hún hefur ýmislegt til að bera sem góður kennari
  21. 21.

    bera undir

    • bera textann undir hana

      ráðfæra sig við hana varðandi textann

      • hann bar það undir lækninn sinn hvort hann gæti farið í langferð
  22. 22.

    bera upp

    1. a.
      • bera upp erindið

        segja erindi sitt

        • tillagan var borin upp á fundinum
    2. b.
      • frumlag í þolfalli 1. maí ber upp á laugardag

        1. maí lendir á laugardegi

  23. 23.

    bera utan á

    • bera auðæfin utan á sér

      vera sýnilega ríkur

  24. 24.

    bera út

    1. a.
      • bera út póst

        dreifa póstinum í húsin

      • bera út dagblöð

    2. b.
      • bera út söguna

        segja mönnum söguna, dreifa henni meðal fólks

    3. c.
      • bera út leigjandann

        koma honum út með valdi (t.d. af því að hann borgaði ekki leiguna)

    4. d.
      • bera út barn

        skilja barn eftir úti á víðavangi til að það deyi

  25. 25.

    bera út af

    • það má ekkert út af bera

      ekkert má fara úrskeiðis

  26. 26.

    bera við

    1. a.
      • það ber við

        það kemur fyrir

        • það bar stundum við að hún þurfti að vinna á kvöldin
    2. b.
      • bera við lasleika

        nota lasleika sér til afsökunar

        • hann var heima og bar við veikindum
    3. c.
      • frumlag í þolfalli kirkjuna ber við himin

        kirkjan gnæfir upp við himin, hefur himininn í bakgrunni

sjá berast, borinn

Beyging

ber bar bárum borið