hé gómi
nafnorð, karlkyn
hé-gómi
Merkingar
a, m. [the prefixed syllable hé- in hégómi and hégilja has no independent existence, but seems to be identical with Goth. hivi (by which word Ulf. renders the Gr. μόρφωσις, 2 Tim. iii. 5), A. S. hiv, Engl. hue, denoting outward appearance, with a notion of falseness; thus hégómi literally denotes whatever is false to the touch or taste, hé- and gómr, q. v.]:
- I.
a cobweb, litter, dust, esp. within doors; reykr, hégómi, fölski, fys, fjúkandi lauf og strá, Hallgr., freq. in mod. usage; it can only be accidental that the word is not found in old writers.
- II.
metaph. falsehood, folly, nonsense; var þat ekki nema hégómi vándra manna, Fms. ix. 449 (v. l. to lygi ein); sumir lásu bækr fyrir honum til þessa hégóma (nonsense), 460, v. l.; en Svíar mæla þessu í mót ok telja hégóma at þar hafi menn farizk, Ó. H. 18; en vér höfum setið hér at hégóma hans ok ginningum, Ld. 322; mikill h., great nonsense, Fms. vi. 445; af alvöru eðr af hégóma, Eg. 729; mæla tál ok hégóma, Nj. 358; h. ok uppslátta, Fms. ix. 285; þú segisk elska mik, en þat er þó ekki nema h. þinn, Stj. 417; hyggja hégóma, to think foolishly, Hom. 69; ekki sinni ek hégóma þínum, Ísl. ii. 214; verða at hégóma, to be set at naught, Barl. 8. 19, Stj. 433; heimsins h., Barl. 91; segja hégóma á e-n, to slander one, Karl. 57; eigi skal þú hafa nafn Drottins í hégóma, Pr. 437; mod., þú skalt ekki leggja nafn Drottins Guðs þíns við h., Exod. xx. 7.
- 2.
mod. vanity, vain things; hégómi hégómans og allt er h., Eccles. i. 2, 14; skepnan er hégómanum undir gefin, Rom. viii. 20; í hégóma síns hugskots, Ephes. iv. 17.
- 2.
Skammstafanir og tilvitnanir
Skammstafanir
- m.
- karlkyn (e. masculine)
- Goth.
- Gothic.
- Ulf.
- Ulfilas.
- Gr.
- Greek.
- A. S.
- Anglo-Saxon.
- Engl.
- English.
- q. v.
- quod vide.
- esp.
- especially.
- freq.
- frequent, frequently.
- mod.
- modern.
- metaph.
- metaphorical, metaphorically.
- v. l.
- varia lectio.
- COMPDS
- samsett orð (e. compounds)
Tilvitnuð rit
- Hallgr.
- Hallgrímr Pétrsson.
- Fms.
- Fornmanna sögur. (E. I.)
- Ó. H.
- Ólafs saga Helga. (E. I.)
- Ld.
- Laxdæla saga. (D. II.)
- Eg.
- Egils saga. (D. II.)
- Nj.
- Njála. (D. II.)
- Stj.
- Stjórn. (F. I.)
- Hom.
- Hómilíu-bók. (F. II.)
- Barl.
- Barlaams saga. (F. III.)
- Karl.
- Karla-magnús saga. (G. I.)