plógr
nafnorð, karlkyn
Merkingar
m. [Engl. plough; O. H. G. pfluoc; Germ. pflug; Dan. plov; Swed. plog; a borrowed word, for arðr (q. v.) is the genuine old Norse word; the word was also unknown to the Goth. as well as to the A. S., for Ulf. calls the plough hoha, and sulh is the A. S. term; the Engl. plough was borrowed later, see s. v. arðr, and Grimm’s Gramm. iii. 414]:—a plough; plógr first occurs in the poem Rm.—karta at görva, keyra plóg, 19; skilling silfrs af plógi hverjum, Eg. 278; bera þeir þá út plóga sína, Sks. 336; ef maðr höggr eyk fyrir plógi eðr arðri, N. G. L. ii. 115; hón setti þá fyrir plóg en plógrinn gékk svá hart ok djúpt, Edda (begin.); rekum eigi plug af akri, Orkn. (in a verse); eiga auðan plóg, to have an idle plough, Fms. vi. (in a verse); fjándans plógr, Gd. 33.
- 2.
metaph. gain, produce, especial emoluments of an estate, either in down, jetsum, fowl, or the like; það er mesta plógs-jörð; virð lítils veraldar plóg, this world’s gain, Pass. 16. 10.
- II.
a Dan. pr. name, Plógr, Fms. xi. (Knytl. S.), whence mod. Dan. Ploug. plógs-land, n. an acre of land; gjalda mörk af hverju plógslandi, Orkn. 286: hann gaf henni eitt plógsland, Edda (begin.), (Yngl. S. ch. 5.)
Skammstafanir og tilvitnanir
Skammstafanir
- m.
- karlkyn (e. masculine)
- Engl.
- English.
- O. H. G.
- Old High German.
- Germ.
- German.
- Dan.
- Danish.
- Swed.
- Swedish.
- q. v.
- quod vide.
- Goth.
- Gothic.
- A. S.
- Anglo-Saxon.
- Ulf.
- Ulfilas.
- s. v.
- sub voce.
- begin.
- beginning.
- metaph.
- metaphorical, metaphorically.
- pr.
- proper, properly.
- mod.
- modern.
- n.
- hvorugkyn (e. neuter)
- ch.
- chapter.
Tilvitnuð rit
- Rm.
- Rígsmál. (A. II.)
- Eg.
- Egils saga. (D. II.)
- Sks.
- Konungs skugg-sjá. (H. II.)
- N. G. L.
- Norges Gamle Love. (B. II.)
- Edda
- Edda. (C. I.)
- Orkn.
- Orkneyinga saga. (E. II.)
- Fms.
- Fornmanna sögur. (E. I.)
- Pass.
- Passíu-sálmar.
- Knytl.
- Knýtlinga saga. (E. I.)
- Yngl. S.
- Ynglinga saga. (C. II.)