verða

Merkingar

1. 1.

   (í nútíð) sem framtíð af 'vera'

   • ballið verður á morgun
   • fyrirlesturinn verður fluttur seinna
2. 2.

   fara í e-t ástand, gerast

   • hún varð mjög reið
   • þeir urðu blautir í rigningunni
   • hún varð ekkja fyrir 10 árum
   • hann yrði glaður ef hann fengi frídag
   • ég hef aldrei orðið jafn hissa

   • frumlag í þgf.frumlag í þágufalli mér verður kalt

     • henni var orðið heitt þarna inni

   • frumlag í þgf.frumlag í þágufalli mér verður illt

     • honum verður illt af áfengi
3. 3.

   gera (e-ð) í lífinu

   • hann ákvað ungur að verða prestur
4. 4.

   sem háttarsögn (með 'að' og nafnhætti), táknar nauðsyn, þörf, skyldu, kvöð

   • ég verð að heimsækja hana
   • það verður að gera við þakið
   • þau urðu að bíða í fjóra tíma
5. 5.

   verða að

   • verða að þessu

     breytast í þetta

     • áin verður að stórfljóti í miklum rigningum

   • verða að engu

     • draumar hans urðu að engu
6. 6.

   verða af

   • verða af tónleikunum

     missa af tónleikunum

   • það verður ekkert af skemmtuninni

     skemmtunin verður ekki haldin

     • það varð ekki af því að þau færu til Spánar

   • láta verða af þessu

     framkvæma þetta, gera alvöru úr þessu

   • mér verður meint af matnum

     ég skaðast af matnum, verður illt af honum

7. 7.

   verða á

   • mér verður þetta á

     ég geri þetta óvart, fyrir mistök

     • honum varð á að banka á ranga hurð
     • mér urðu á mistök
8. 8.

   verða eftir

   • vera á sama stað, fara ekki neitt

     • bakpokinn hans varð eftir í lestinni
     • ég ákvað að verða eftir þegar hinir fóru í gönguferð
9. 9.

   verða fyrir

   • verða fyrir bíl

     fá á sig bíl (um óvarinn mann eða dýr)

   • verða fyrir tjóni

     fá tjón, hljóta tjón

     • hann varð fyrir þungu áfalli
10. 10.

    verða ofan á

    • tillagan verður ofan á

      tillagan er samþykkt, ákveðin, hún sigrar

11. 11.

    verða til

    1. a.

       • lagið verður til

         lagið fær tilveru, lagið er skapað

         • málverkið varð til á þremur mánuðum
         • hvernig varð jörðin til?
    2. b.

       • þetta verður til þess

         þetta hefur þær afleiðingar

         • slysið varð til þess að hún hætti að vinna
12. 12.

    verða um

    1. a.

       • mér varð mikið um

         ég verð fyrir miklum áhrifum, mér bregður mjög

         • henni varð mikið um þessar fréttir
    2. b.

       • hvað verður um börnin?

         hver verða afdrif barnanna, hvað kemur fyrir þau?

         • hvað varð um húsið þegar þau dóu?
13. 13.

    verða undir

    1. a.

       • mega sín minna, tapa

         • þessi tegund verður oftast undir í baráttunni um ætið
    2. b.

       • verða undir bíl

         lenda undir bíl í slysi

14. 14.

    verða úr

    1. a.

       • þetta varð úr

         niðurstaðan varð þessi

    2. b.

       • það varð lítið úr rigningunni

         það varð minni rigning er búist var við

       • það verður lítið úr peningunum

         peningarnir endast illa eða eyðast hratt

    3. c.

       • það verður eitthvað úr henni

         hún á eftir að verða merk eða mikilvæg

         • það verður ekkert úr honum ef hann heldur áfram að slarka
15. 15.

    verða úti

    1. a.

       • deyja úti í kuldanum

         • hann varð úti í óveðri á fjöllum
    2. b.

       • skógurinn verður illa úti

         skógurinn skemmist mikið

         • borgin varð illa úti í jarðskjálftanum
    3. c.

       • verða sér úti um bensín

         útvega sér bensín, finna sér til bensín

         • þeir urðu sér úti um lítinn árabát
16. 16.

    verða við

    • verða við beiðninni

      uppfylla beiðnina, fara að beiðninni

      • borgaryfirvöld ætla að verða við ósk íbúanna