bregða

Merkingar

1. 1.

   þgf.með þágufalli gera snögga hreyfingu

   • skylmingamennirnir brugðu sverðum sínum
2. 2.

   • þgf.með þágufalli bregða sér burt

     fara, skreppa burt

     • þau brugðu sér til Stokkhólms um helgina
     • hann brá sér í bíó
3. 3.

   þgf.með þágufalli fara í (búning, gervi, hlutverk)

   • hann bregður sér stundum í gervi jólasveinsins
   • hún brá sér í hlutverk heimsku ljóskunnar
4. 4.

   frumlag í þgf.frumlag í þágufalli verða hverft við, verða bilt við, kippast til

   • mér brá þegar ég sá reikninginn
   • láttu þér ekki bregða þótt hann hafi fitnað

   • mér bregður í brún

5. 5.

   þgf.með þágufalli gera (e-m) bilt við, hverft við

   • hættu að bregða henni sífellt

   • bregða fæti fyrir hana

     1. a.

        rétta út fótinn svo að hún detti

     2. b.

        trufla áform hennar, baka henni vandræði

6. 6.

   þgf.með þágufalli breyta (e-u)

   • bregða litum

     skipta litum, verða fölur eða rjóður

   • bregða (ekki) vana sínum

     breyta (ekki) vana sínum

     • hann brá ekki vana sínum og heimsótti okkur um jólin

   • það bregður til sunnanáttar

     það skiptir yfir í sunnanátt

7. 7.

   bregða á

   • bregða á leik

     1. a.

        leika sér, hlaupa um og ærslast

     2. b.

        vera með gamansemi

   • bregða á það ráð að fara með bæn

     grípa til þess ráðs

8. 8.

   bregða fyrir

   • frumlag í þgf.frumlag í þágufalli þessu bregður fyrir

     þetta birtist, er séð í stutta stund

     • iðulega brá fyrir eldingum
     • skólastjóranum bregður oft fyrir á göngunum

   • bregða fyrir sig frönsku

     grípa til frönsku

     • leikarinn getur brugðið fyrir sig mörgum ólíkum röddum
9. 9.

   bregða upp

   þgf.með þágufalli sýna (í bókarsíðu, á vegg)

   • forstjórinn brá upp línuriti af hagnaði ársins
   • bókarhöfundur bregður upp hrífandi mynd af söngvaranum
10. 10.

    bregða út af

    • það má ekkert út af bregða

      ekkert má fara úrskeiðis, ekkert má út af bera

11. 11.

    bregða við

    • sýna viðbrögð

      • við brugðum skjótt við og hjálpuðum nágrönnunum

    • þá bregður svo við

      þá gerist það óvænta

      • þá brá svo við að tröllið varð að steini
      • eftir þetta brá svo við að honum batnaði
12. 12.

    bregða yfir

    • bregða yfir sig sjali

      setja sjal á herðarnar (á ferð, í flýti)

Orðasambönd

• það getur brugðið til beggja vona

  það getur farið á hvorn veginn sem er