hvárrgi
fornafn
Merkingar
or hvárgi, pron. indef.
- A.
Forms:—the older form was nom. hvárrgi, Grág. i. 114, ii. 307, Eg. 286, Ísl. ii. 354: neut. nom. and acc. hvártki, or with elided t, hvárki, mod. hvorki, Fms. i. 68, passim: gen. hvárskis, Grág. i. 494, N. G. L. i. 350, Fms. viii. 163, Rd. 292; hvárkis, Sks. 558: dat. m. hvárungi, Grág. i. 10, ii. 266; neut. hvárugi, i. II, 131: acc. m. hvárngi, Grág. (Kb.), see -gi, signif. B, p. 199.
- II.
afterwards it changed into a regular adjective, hvárigr, mod. hvorugr, pl. hvárgir, Gþl. 114; but usually uncontracted, and so in mod. usage, hvárugir, Grág. ii. 51, Ísl. ii. 267, Fms. i. 36, viii. 193, Hkr. iii. 243, Sks. 650, passim: dat. sing. fem. hvárugri, Fms. iii. 214, passim: acc. m. pl. hváruga, passim: irreg. and intermediate forms are, acc. masc. sing. hvárngan, Egill tekr því mjök hvárngan veg, Sturl. iii. 99 C, Fms. viii. 88, Thom. 111.
- II.
- B.
Usage:
- I.
neither, of two, Lat. neuter. The old form hvárgi is usually substantival; with gen., hvárrgi or hvártki þeirra, neither of them, Eg. 286, Grág. i. 237; miklu meiri sök en hvárgi hinna var, Sks. 655, passim: with a possess, pron., hvártki okkat, neither of us, Nj. 10: rarely adjectival, hvártki sverðit, Korm. 112: on the other hand, the form hvárigr is used indiscriminately as substantive or adjective; for references see the Sagas passim.
- II.
special usages; with annarr, neither … other, hvarigr at öðrum, Landn. 57; hvárigir kunnu öðrum þar tíðendi at segja, Ísl. ii. 349; réð hvárrgi á annan, Lv. 3; svá hvárigr réð at öðrum, Fas. i. 506; sem hvárrgi tryði öðrum, Fms. i. 217; hvárigir skildu annars mál, Fb. i. 545; ok heri hvárigir á aðra, Eg. 282; því at hvárigir vildu öðrum samneyta, Kristnir eða heiðnir, Fms. i. 265.
- III.
neut. as adv. hvárki, mod. hvorki; hvárki … né, neither … nor; hvárki til laga né til úlaga, Grág. i. 75; hefir h. heyrt til hans styn né hósta, Nj. 201; ok var málit hvárki sótt ne varit þaðan af, 37, Fms. i. 27, N. G. L. i. 61, Hkr. i. 196, Sturl. iii. 99, 236, Grett. 94 B, Sks. 356, passim; hvárki … né … né, Sks. 157 new Ed.; hvárki … né, … eða, Sks. 365 B, H. E. i. 419; hvárki … eða (less correct), Sks.
- I.
Skammstafanir og tilvitnanir
Skammstafanir
- pron.
- fornafn (e. pronoun)
- indef.
- óákveðinn (e. indefinite)
- nom.
- nefnifall (e. nominative)
- neut.
- hvorugkyn (e. neuter)
- acc.
- þolfall (e. accusative)
- mod.
- modern.
- gen.
- eignarfall (e. genitive)
- dat.
- þágufall (e. dative)
- m.
- karlkyn (e. masculine)
- signif.
- signification.
- pl.
- fleirtala (e. plural)
- sing.
- eintala (e. singular)
- fem.
- kvenkyn (e. feminine)
- irreg.
- óreglulegt (e. irregular)
- masc.
- karlkyn (e. masculine)
- Lat.
- Latin.
- adv.
- atviksorð (e. adverb)
- Ed.
- edition, editions, edited.
Tilvitnuð rit
- Grág.
- Grágás. (B. I.)
- Eg.
- Egils saga. (D. II.)
- Fms.
- Fornmanna sögur. (E. I.)
- N. G. L.
- Norges Gamle Love. (B. II.)
- Rd.
- Reykdæla saga. (D. II.)
- Sks.
- Konungs skugg-sjá. (H. II.)
- Kb.
- Konungs-bók. (B. I, C. I, etc.)
- Gþl.
- Gulaþings-lög. (B. II.)
- Hkr.
- Heimskringla. (E. I.)
- Sturl.
- Sturlunga saga. (D. I.)
- Nj.
- Njála. (D. II.)
- Korm.
- Kormáks saga. (D. II.)
- Landn.
- Landnáma. (D. I.)
- Lv.
- Ljósvetninga saga. (D. II.)
- Fas.
- Fornaldar sögur. (C. II.)
- Fb.
- Flateyjar-bók. (E. I.)
- Grett.
- Grettis saga. (D. II.)
- H. E.
- Historia Ecclesiastica Islandiae. (J. I.)