strjúka
sagnorð
Merkingar
(strykja, Ó. H. 61, Fms. viii. 217), pres. strýk; pret. strauk, straukt, strauktu, Fms. vi. (in a verse); mod. straukst; plur. struku; subj. stryki; imperat. strjúk. strjúktu; part. strokinn: [Dan. stryge; Engl. stroke]:—to stroke, rub, wipe; hann strauk blóð af sverðinu, Sæm. 135; strauktu um mækis munn, Fms. vi. (in a verse); hann strauk diskinn með dúknum, Ó. H. 154; þá stökk Sigurðr af baki, en ek strauk hest hans ok þó ek leir af honum, Fb. i. 354; tók dúkinn, strauk hann sér kurteisliga á miðjum, Hkr. 597 new Ed.; lét konungr göra sér laug ok strykja (strjúka, strykva, v. l.) klæði sín, to brush, beat his clothes, Fms. viii. 217; en húskona strauk of ripti, smoothed it, brushed it. Rm.; nú tekr hann enn ör ok strýkr blaðit ok fiðrit, Þiðr. 88; hann strauk höfuð-beinin, Gísl. 47; þreifaði um hendr þeim ok strauk um lófana, Fms. vi. 73; strauk hann hendi sinni um augu honum ok bein, Ó. H. 250: in the phrase, strjúka aldri frjálst höfuð, ‘never to stroke a free head,’ to live in worry and work, cp. the Engl. ‘no one dared to call his life his own,’ Fms. viii. 412 (v. l.), Sturl. ii. 124; aldri strykum (sic) vér frjálst höfuð meðan Ólafr er á lífi, Ó. H. 61; Skarphéðinn strauk um ennit, Nj. 190: with prepp., strjúk þoku ok mörkva frá augum þér, Barl. 116, 180.
- 2.
to stroke gently, with dat.; gékk hann jafnan ok strauk hrossunum, Finnb. 280; strjúka ketti (or kött), to stroke a cat; kött at strjúka og kemba lömb, Jón Þorl.
- II.
metaph. [Dan. stryge], to stroke, flog, Clar.;, strjúka af e-m alla húð milli hæls ok hnakka, id.; strjúka e-n til blóðs, Bs. ii. 149; see strýkja, húð-strýkja.
- 2.
to strike out, dash off; strýkr hann út jambrátt til skógs, Hom. 120; at morni vill hann s., Skíða R. 20, 33; s. brott (cp. Dan. stryge af sted), Skálda (in a verse); strauk hann yðr (dat.) þar, grautnefr, Sturl. iii. 219; strauk Rögvaldr oss (dat.) nú, Mag. 120: to absent oneself, þeir struku brott í myrkrinu, Stj. 351; enn hann strjúki veg sinn, Rb. 174; þau eru öll strokin, all gone, Fms. xi. 423; gózin strjúka, Mar.: so also of a horse or sheep running away from a new owner or pasture to its old home, hestrinn strauk frá mér (strok-hestr).
- 2.
Skammstafanir og tilvitnanir
Skammstafanir
- pres.
- nútíð (e. present)
- pret.
- þátíð (e. preterite)
- mod.
- modern.
- plur.
- fleirtala (e. plural)
- subj.
- viðtengingarháttur (e. subjunctive)
- imperat.
- boðháttur (e. imperative)
- part.
- lýsingarháttur (e. participle)
- Dan.
- Danish.
- Engl.
- English.
- Ed.
- edition, editions, edited.
- v. l.
- varia lectio.
- cp.
- compare.
- prepp.
- forsetning (e. preposition)
- dat.
- þágufall (e. dative)
- metaph.
- metaphorical, metaphorically.
Tilvitnuð rit
- Ó. H.
- Ólafs saga Helga. (E. I.)
- Fms.
- Fornmanna sögur. (E. I.)
- Sæm.
- Sæmundar Edda. (A, C. I.)
- Fb.
- Flateyjar-bók. (E. I.)
- Hkr.
- Heimskringla. (E. I.)
- Rm.
- Rígsmál. (A. II.)
- Þiðr.
- Þiðreks saga. (G. I.)
- Gísl.
- Gísla saga. (D. II.)
- Sturl.
- Sturlunga saga. (D. I.)
- Nj.
- Njála. (D. II.)
- Barl.
- Barlaams saga. (F. III.)
- Finnb.
- Finnboga saga. (D. V.)
- Jón Þorl.
- Jón Þorláksson.
- Clar.
- Clarus saga. (G. II.)
- Bs.
- Biskupa sögur. (D. III.)
- Hom.
- Hómilíu-bók. (F. II.)
- Skálda
- Skálda. (H. I.)
- Mag.
- Mágus saga. (G. II.)
- Stj.
- Stjórn. (F. I.)
- Rb.
- Rímbegla. (H. III.)
- Mar.
- Maríu saga. (F. III.)