sæla
nafnorð, kvenkyn
sjá einnig sæla sagnorð
Merkingar
u, f. [a common Teut. word; A. S. sæl, sæld]:—bliss, happiness; veitti Guð þeim fé ok sælu, Edda (pref.); með Eireki at Uppsölum var sæla mest, Fas. i. 339; þar fyrir muntú öðlask eilífa sælu, Fms. i. 138; úþrjótanliga sælu, Sks. 523; himneska sælu, Pass.; sælur þessa heims, Hom. 28, passim.
- B.
In COMPDS, for hospitals, refuges, or charitable works, built or done for the soul’s salvation, see the remarks s. v. brú; the forms vary between sælu- (salvation’s) and sálu- (soul’s). sælu-brú, f., see brú. sælu-bú, n. a hospital, alms-house, D. I. i. 169. sælu-dagar, m. pl. the ‘days of bliss’ = the Ember days, see Bingham’s Orig. Eccl.; Laugar-daginn, Miðviku-daginn í Sæludögum, the Saturday, Wednesday… in the Ember weeks, Fms. viii. 446, Sturl. i. 137. sæludaga-vika, u, f. the week of the sælu-dagar, i. e. an Ember week, Sturl. ii. 130. sælu-hús, n. a ‘refuge,’ hospice in deserts or mountains to receive travellers, Fms. ii. 82, iii. 124, iv. 338 (sálu-, Ó. H. 153, l. c.); um Dofra-fjall var för ór Þrándheimi, urðu menn þar opt úti ok fóru hörðum förum, lét ek þar sæluhús göra ok leggja fé til, Mork. 187, Fms. vii. 122; þar var mikit sæluhús við kirkjuna, ix. 353 (v. l. sálu-stofa, sæluhús-stofa, Fb. l. c.; or sáluhús-stofa, Cod. Eirsp. 302, v. l.); sæluhúss brenna, Grett. 121; sem vér kómum til sáluhússins á veginum, Stj. 216. sælu-setr, n. = sæluhús, Fms. viii. 439. sælu-skip, n. a ferry-boat, K. Þ. K. 142, v. l. (sálu-skip), bridges and ferries being originally works of charity, (cp. the legend of St. Christopher.) sálu-stofa, u, f. = sæluhús; þessar jarðir liggja til sálustofu Helga Ivarssonar, B. K. 45. sælu-söngr, m. a mass for one’s soul, Hom. (St.) sælu-vika, u, f. an Ember week, abbrev. = sæludaga-vika, Sturl. i. 137, iii. 146.
Skammstafanir og tilvitnanir
Skammstafanir
- f.
- kvenkyn (e. feminine)
- Teut.
- Teutonic.
- A. S.
- Anglo-Saxon.
- pref.
- preface.
- COMPDS
- samsett orð (e. compounds)
- s. v.
- sub voce.
- n.
- hvorugkyn (e. neuter)
- m.
- karlkyn (e. masculine)
- pl.
- fleirtala (e. plural)
- i. e.
- id est.
- l. c.
- loco citato.
- v. l.
- varia lectio.
- Cod.
- Codex.
- cp.
- compare.
Tilvitnuð rit
- Edda
- Edda. (C. I.)
- Fas.
- Fornaldar sögur. (C. II.)
- Fms.
- Fornmanna sögur. (E. I.)
- Sks.
- Konungs skugg-sjá. (H. II.)
- Pass.
- Passíu-sálmar.
- Hom.
- Hómilíu-bók. (F. II.)
- D. I.
- Diplomatarium Islandicum. (J. I.)
- Sturl.
- Sturlunga saga. (D. I.)
- Ó. H.
- Ólafs saga Helga. (E. I.)
- Mork.
- Morkinskinna. (E. I.)
- Fb.
- Flateyjar-bók. (E. I.)
- Grett.
- Grettis saga. (D. II.)
- Stj.
- Stjórn. (F. I.)
- K. Þ. K.
- Kristinn-réttr Þorláks ok Ketils = Kristinna-laga-þáttr. (B. I.)
- B. K.
- Björgynjar Kálfskinn. (J. II.)