Yrða

kvikr

lýsingarorð

Merkingar

adj., also kykr, with a characteristic v, which is often retained before a vowel, so that we have two forms, kvikvan or kykvan, kvikvir or kykvir; in mod. usage this v has been dropt; [Ulf. qius = ζων; A. S. and Hel. quic; Engl. quick; provinc. Germ. queck; Swed. quick; cp. Dan. quæg = cattle and quæge; the Lat. virus, vivere, as also Gr. βίος, are according to comparative philologers, identical with the Teut. word]:—quick, alive, living, chiefly with the notion of feeling, the ‘quick,’ as opp. to the unfeeling or dead; kyks né dauðs, quick nor dead, Edda 39 (in a verse); dauðan eða kvikvan, Hallfred (kykvan, Hkr. l. c., but wrongly, as the syllable rhymes with bliks); ef allir hlutir í heiminum, kykvir ok dauðir, gráta hann, Edda 38; kvikum né dauðum, Hom. 59; ef hann sýnir eigi at þinglausnum hrossit kvikt né dautt, Grág. i. 140; ey getr kvikr kú, Hm. 69; kvöl þótti kvikri at koma í hús Atla, Am. 98; yfir þá götu | náði engi kvikr komask (no quick, no living), Sól. 1; sem á kykum manni, Ó. H. 231 (in a verse); skera e-n kvikvan, to dissect alive, Akv. 24, Gh. 17; yrða ek þik kvikvan, Am. 22; ok ertú kvik en konung-borna, Hkv. 2. 46: sem kykvir tívar, like quick men, Sighvat (Ó. H. 230 in a verse); þeir flettu hann af klæðum ok ætluðu at flá hann kvikvan, Fms. vii. 227; sem hann væri fleginn kvikr, Mork. 221; ef þá verðr nokkut kvikt fyrir sjónum þeim, Fms. i. 9; þá bauð Helena at brenna þá alla kvikva í eldi, Hom. 101; þat barn er eigi arfgengt, er kvikt er í kviði móðurinni, Grág. i. 178; hvat segir þú, kvikr Fjandi? MS. 4. 15: allit., engi kvik kind, D. I. i. 246; á kykum kvisti, 303.

  1. 2.

    quick, sensitive; kykr vöðvi, the quick muscle, the quick of toes and nails; hann batt höfuð hans við slagálar sér, ok laust kykva-vöðva sínum á tönnina, er skagði ór höfðinn, Hkr. i. 100, (Orkn. 12, l. c., alters the word into ‘kálfanum,’ but erroneously; the legend of the death of earl Sigurd bears resemblance to that of Hannibal’s death, as told in Pausan. viii. 11,—τιτρώσκεται τον δάκτυλον.)

  2. 3.

    lively, glad; svá verðr herrinn kvikr við þenna kvitt, at …, Al. 117.

  3. 4.

    in the phrase, skríða kvikr, to be alive, swarming; þótti jörðin öll kvik skríða fyrir mannfjölda, Stj. 598: of vermin, á þessum haug lá hundrinn Argus, og skreið nú kvikr, Od. xvii. 300 (ἐνίπλειος κυνοραιστέων).

Skammstafanir og tilvitnanir

Skammstafanir

adj.
lýsingarorð (e. adjective)
mod.
modern.
Ulf.
Ulfilas.
A. S.
Anglo-Saxon.
Hel.
Heliand.
Engl.
English.
provinc.
provincial.
Germ.
German.
Swed.
Swedish.
cp.
compare.
Dan.
Danish.
Lat.
Latin.
Gr.
Greek.
Teut.
Teutonic.
opp.
opposed.
l. c.
loco citato.
MS.
manuscript, manuscripts.
allit.
alliteration, alliterative.

Tilvitnuð rit

Edda
Edda. (C. I.)
Hkr.
Heimskringla. (E. I.)
Hom.
Hómilíu-bók. (F. II.)
Grág.
Grágás. (B. I.)
Hm.
Hává-mál. (A. I.)
Am.
Atla-mál. (A. II.)
Sól.
Sólarljóð. (A. III.)
Ó. H.
Ólafs saga Helga. (E. I.)
Akv.
Atla-kviða. (A. II.)
Gh.
Guðrúnar-hefna. (A. II.)
Hkv.
Helga-kviða Hundingsbana. (A. II.)
Fms.
Fornmanna sögur. (E. I.)
Mork.
Morkinskinna. (E. I.)
D. I.
Diplomatarium Islandicum. (J. I.)
Orkn.
Orkneyinga saga. (E. II.)
Al.
Alexanders saga. (G. I.)
Stj.
Stjórn. (F. I.)
Od.
Odysseifs-kvæði, prose, 1829.